SERVET-İ
FUNUN EDEBİYATINDA NESİR
Servet-i Fünun sanatçıları, iyi bir öğrenim görmüş ve
yabancı dil öğrenmişler; böyle
Batı edebiyatını yakından
tanımışlardır. Arapça ve Farsçadan aldıkları sözler yenidir
ve yepyeni bir anlamda kullanılmıştır. Kullandıkları kelime
ve tamlamalar, Batı edebiyatından almış oldukları sözleri
karşılar niteliktedir. Aydın kesim için yazmak düşüncesi,
dilde sadelikten uzaklaşmalarına neden olmuştur. Süslü ve
sanatlı nesir örnekleri vermişlerdir. Sanat için sanat
anlayışı, sanatlı bir nesir ortaya çıkarmıştır.
İnançsızlıkları ve
tarihi bir derinliğe sahip
olmayışları yüzünden, karamsardırlar. Bu durumları
eserlerini do yansımıştır. Derinleştikleri en önemli konu,
estetik ve sanattır. Sanatın yolunu açmışlar, sanatta
belirli bir olgunluğa erişmişlerdir. Gerçek tenkîd, Servet-i
Fünun nesriyle edebiyatımıza girmiştir. Toplumsal konulardan
uzak kalan sanatçılar, nesirde uzun Cümlelerin yanında, Batı
edebiyatının etkisiyle
bağlaçlardan arınmaya ve
kısa cümleler oluşturmaya özen göstermişlerdir. Fransız
edebiyatının etkisinde kalan
yazarların cümlelerinde,
Fransız
cümle yapısının hakimiyeti görünmektedir. Söz
diziminde yenilikleri dikkat çeker.
Fiilimsilerle
birleşik cümleler kurulmuş; bağlı ve sıra cümlecikleri sık
sık kullanılmıştır. Sanatlı üslûpları, nesirle
şiir
yazmak yolunu açmış, mensur şiir yolunda l'.ı...ııılı
örnekler vermişlerdir (Halit
Ziya,
Cenap Sahabettin,
Mehmet Rauf...)
Yenileşme sürecinde eski edebiyat ve kültürle olan
ilişkilerini kesmiş olmaları, alafranga sayılmalarına sebeb
olur.
Picasa Slayt Programı
www.edebiyatogretmeni.net