kelime olarak onur ?

[gizliözne]

İsmimin anlamını araştırırken Fransızca hatta latince kökenli olduğu cumhuriyet döneminde yanlışlıkla Öz Türkçe olarak dilimize geçirildiğine dağir bi sürü söylem var. Bunun aslı astarı var mı ? Bilgisi olan var mı ?

[meryemozcan]

Onurun anlamı: isim. Fransızca; honneur 1. İnsanın kendine karşı duyduğu saygı, şeref, öz saygı, haysiyet, izzetinefis.

Bu kelimeyi Türk askerleri Kırım Savaşında(1853-1854) Fransızlardan öğreniyor. Sonra halk arasında argo olarak yayılıyor kimse itibar etmiyor. Şemsettin Sami Kamus'una almadığı gibi Ahmet Mithat Efendinin o yıllarda Tercüman-ı Hakikat adlı gazetede Türk edebi diline geçen Fransızca kelimeler lügatine de alınmamıştır.Bizim TDK ise bu  kelimenin üzerine atlıyor sebebi bilinmez.

[gizliözne]

Peki daha önce bu kelime yerine hangi kelimeler kullanılıyordu.
Misal Osmanlı döneminde veya İslamiyet öncesi dönemde.
Bu kelimeyi karşılayan farklı bi kelime yokmuydu öncesinde ?
Varsa anlam olarak tam karşılıyo mu?

[naprev]

Bence 'fahri' en iyi karşılar Onur'u.

[meryemozcan]

Peki daha önce bu kelime yerine hangi kelimeler kullanılıyordu.
Misal Osmanlı döneminde veya İslamiyet öncesi dönemde.
Bu kelimeyi karşılayan farklı bi kelime yokmuydu öncesinde ?
Varsa anlam olarak tam karşılıyo mu?

Osmanlı döneminde şeref, haysiyet kullanılıyor. İslamiyet öncesi ne deniliyor araştırmak lazım.

[gizliözne]

ben sözlük sitelerinde "onmak" diye bi kelime duydum ama ne kadar doğru ne kadar gerçek bilemem.
Peki fahri, şeref ve haysiyet kelimeleri köken hangi dil ?
Kelimelerin yapıları hakkında biraz bilgi verebilir misiniz ?

Ayrıca şimdiye kadar verdiğiniz cevaplar için çok teşekkür ederim.

[meryemozcan]

Rica ederim.

Fahri: Arapça,sıfat
Şeref: Arapça, isim
Haysiyet: Arapça, isim

Kaynak. Ferit Devellioğlu osmanlıca-Türkçe Lügat

Onmak fiilini ben de duymuştum ama onur ile ilgili olduğunu düşünmüyorum.
Bu kelimeyi "Sakın kesme, yaş ağaca balta vuran el onmaz."- M. E. Yurdakul şiirinde kullanıyor. Ne hikmetse TDK de bulamadım.

Eksiği kalmayıp gönül ferahlığına ermek, mutlu olmak, mesut olmak.
Hastalıktan, dertten kurtulmak, şifa bulmak, felah bulmak, iflah olmak.

"Onmadık yılın yağmuru harman vakti yağar" diye de bir atasözümüz var. Buradaki anlamı da "zamanında olduğunda büyük yarar sağlayacak bir durum, zamanı geçtikten sonra gerçekleşirse zarar bile verebilir"

Düşündüm de bir ilgi kuramadım onur ile....


 

[gizliözne]

Cevaplarınız için çok çok teşekkürler ama sanırım asla tatmin olmayacağım.
onur kelimesinin farklı dillerdeki anlamlarınıda araştıracağım.
Birikim sağladığımda konu altında yazarım. Kafama takılan farklı sorular olursa konu altında sormaya devam edeceğim. Çıkış noktası sağlamak açısından bayağı yardımcı oldunuz. Konu hakkında bilgisi veya fikri olanlar cevap yazarsa ayrıca memnun olurum. Yazdığınız ve yazacağınız yorumlar için teşekkür ederim.

[tihanpolat]

Sayın Hocam, Türkiye Türkçesindeki Türkçe Sözcüklerin Köken Bilgisi Sözlüğü Prof.Dr.Tuncer Gülensoy. Bu eserin "onur" maddesine s.627'ye bakın. Orada gerekli bilgileri göreceksiniz.

[Edebiyat Öğretmeni]

On- fiili benim çevremde eskiden çok kullanılırdı. "Bir türlü onmadı." derken söylenen kişinin halinin (ister maddi ister manevi) bir türlü düzelmediği söylenmek istenir.

[lαякαsση]

sayın hocam değerli yöneticimiz şüpheye mahal vermeyecek şekilde iktibas etmiş zaten

onur    Fr. honneur
a. 1. İnsanın kendine karşı duyduğu saygı, şeref, öz saygı, haysiyet, izzetinefis.

kelime latin kökenlidir ve sizin de zikrettiğiniz gibi "Türkçeleştirme" safhasında kaynamıştır dilimize

asırların "zülfazıl" beldesini "solfasol" yapan, "ahimesud" u "etimesgut" yapan batıyı çok seven büyüklerimiz " haysiyet" ve " izzetinefs" kelimesi karşılığında bu kelimeyi bulmuşa dönmüşler ve zannımca epey bir sevinmişlerdir.

"onmak" fiili benim memleketimde de kullanılır ben de kullanırım, hiçbir anlam bağı da yoktur.

 onarmakla , onmakla "onur" arasında bağ kurmak zorlamadır yahu.

 "doküman" kökünün "dök-" ten geldiğini söylemek gibi bir şey. yaparsanız olur . biz buna " uydurellezi minel becer" deriz

fazla da araştırmayın, netice bu nitekim.

Saygılar selamlar efenim çok takıyorsanız isminizi "izzet" olarak değiştiriniz.