İş Bırakan Memura Ceza Verilemez

[meryemozcan]

Bilindiği üzere Türkiye Kamu Sen ve KESK bir (1) günlük iş bırakma eylemi kararı almıştır. Almış olunan bu karar uyarınca bu iki konfederasyona üye memurlar 25 Kasım 2009 tarihinde göreve gelmeyecektir.

Her ne kadar 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125/C-b maddesi gereği özürsüz olarak bir veya iki gün göreve gelmemek fiili aylıktan kesme cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmışsa da, sendikanın yetkili kurullarınca alınan karara uyarak mali, sosyal, mesleki hak ve menfaatlerin korunması için 25 Kasım 2009 tarihinde demokratik ve sendikal haklar kullanılacaktır. Sendikal faaliyetlere katılmak Anayasa tarafından güvence altına alınmıştır. Aşağıda yer vereceğimiz yargı kararlarında görüleceği üzere, bu sebeple göreve gelmeyen sendika üyelerine, eyleme katılmalarından dolayı herhangi bir cezai işlem yapılamaması gerekmektedir.

Fakat İş bırakma kararı almayan sendikalara üye çalışanlar ile sendika üyesi olmayanların eyleme katılması ve bu çalışanlara ceza verilmesi halinde mahkemelerin nasıl bir karar vereceği belli değildir.

Bu anlamda 4688 Sayılı Kamu Görevlileri Sendikalar Kanununun “Sendika üyelerinin ve yöneticilerinin güvencesi” başlıklı 18.maddesinde; “ Kamu görevlileri, iş saatleri dışında veya işverenin izni ile iş saatleri içinde sendika veya konfederasyonların bu kanunda belirtilen faaliyetlerine katılmalarından dolayı farklı bir işleme tabi tutulamaz ve görevlerine son verilemez……” hükümleri bulunmaktadır.

Üyesi olduğu sendikanın aldığı karar gereğince bir gün iş bırakan memura soruşturma açılması için yetkili amirlerin onay vermeleri ve ceza teklif etmeleri iş bırakma faaliyetinin engellenmesi kapsamında Türk Ceza Kanununun “Sendikal hakların kullanılmasının engellenmesi” başlıklı 118.maddesindeki; “(1) Bir kimseye karşı bir sendikaya üye olmaya veya olmamaya, sendikanın faaliyetlerine katılmaya veya katılmamaya, sendikadan veya sendika yönetimindeki görevinden ayrılmaya zorlamak amacıyla, cebir veya tehdit kullanan kişi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(2) Cebir veya tehdit kullanılarak ya da hukuka aykırı başka bir davranışla bir sendikanın faaliyetlerinin engellenmesi hâlinde, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.” hükümleri gereğince suç unsurunu oluşturmaktadır.

Türk Ceza Kanununun bu maddeleri doğrultusunda, 25 Kasım 2009 tarihinde ülke genelinde gerçekleştirilecek olan iş bırakma eylemine katılacak olan Sendika üyeleri hakkında herhangi bir disiplin soruşturması açılmaması için valiliklerden il genelinde gereken tedbirlerin alınması ve uyarıların yapılması Türk Eğitim Sendikası tarafından istenmiştir.

Aşağıda sunacağımız mahkemelerin kararlarında sendikanın aldığı bu karar uyarınca işe gelmeyen memura disiplin cezası verilmesi 4688 sayılı Kanuna ve uluslararası sözleşmelere aykırı görülmüştür.

1-Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 21.04.2009 tarih ve 68959–01 başvuru sayılı kararı

“Başvuru No: 68959/01 / Strazburg, TARİH: 21 Nisan 2009

Konu : 01 Eylül 200 tarihinde İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına ilişkin

Sözleşmenin 34. Maddesi uyarınca yapılan başvuru.

Sonuç: AİHM Oy birliği ile

1-AİHM'nin 11. maddesinin ihlal edildiğine,

2-a-AİHM'nin 44/2 maddesi gereğince kararın kesinleştiği tarihten itibaren üç ay içerisinde miktara yansıtılabilecek her türlü vergiden muaf tutularak savunması Devlet tarafından başvurana yargılama, masraf ve giderleri için 1.500 Euro ödenmesine,

b-Söz konusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar Hükümet tarafından, Avrupa Merkez Bankası'nın o dönem için geçerli olan faiz oranının üç puan fazlasına eşit oranda basit faiz uygulanmasına,

3-Adil tatmine ilişkin diğer tüm taleplerin reddine.”

2-Danıştay 12. Dairesinin 2005/313 Karar ve 2004/4643 Esas sayılı kararı

“Olayda, davacının üyesi bulunduğu sendikanın yetkili kurullarınca alınan, üretimden gelen güçlerini kullanma çağırışına uyarak 11.12.2003 tarihinde göreve gelmediği anlaşılmış olup, davacının sendikal faaliyet kapsamında göreve gelmemesi fiilinin mazeret olarak kabulünün gerektiği dolayısıyla 657 sayılı. Yasanın 125/C-b maddesi anlamında özürsüz olarak göreve gelmemek fiilinin sübuta ermediği görülmüştür.

Bu durumda, disiplin suçu teşkil etmeyen eylem nedeniyle davacı hakkında tesis olunan işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet görülmemiştir.”

3-Mersin İdare Mahkemesinin 2003/813 Karar ve 2002/1295 Esas sayılı kararı

“Bakılan davada; davacının, üyesi olduğu sendikanın yetkili kurullarınca alınan karara uyarak kamu görevlilerinin içinde bulunduğu mali sıkıntıların kısmen düzeltilmesi ve kamuoyunca bilinen bu sıkıntıların yine kamuoyuna anlatılarak desteğinin sağlanması amacıyla 1.I2. 2000 tarihinde yurt çapında gerçekleştirilen bir gün süreyle göreve gelmeme eylemine katıldığı anlaşılmakta olup, davacının sendikal faaliyet niteliğindeki söz konusu fiilin 657 sayılı Anayasanın 125/C-b maddesinde öngörülen izinsiz ve mazeretsiz olarak göreve gelmemek fiili kapsamında değerlendirilmesine olanak bulunmamaktadır.

Bu durumda; davacının üzerine atılı olan özürsüz olarak bir gün göreve gelmeme fiilinin sübuta ermediği anlaşıldığından, söz konusu filinden dolayı 1/30 oranında aylık kesimi cezasıyla tecziyesi yolundaki islemde hukuka uyarlık görülmemiştir.”

İnternet Haber

[meryemozcan]

İstanbul'da 25 Kasım’da iş bırakma eylemine katılan 15 bin öğretmen hakkında idari soruşturma başlatıldı.
Okul müdürleri, o gün okula gelmeyen öğretmenlere “zanlı ifade tutanağı” göndererek, okula neden gelmediklerini yazılı olarak 7 gün içinde bildirmelerini istedi.

İstanbul Valiliği’nin eyleme katılan öğretmenler hakkında soruşturma açılması kararı üzerine, okullarda idari soruşturma süreci başladı. Soruşturmayı yürüten okul müdürleri, öğretmen hakkında hangi ceza verilmesi gerektiğini ilçe milli eğitim müdürlüklerine önerecekler. Bazı ilçelerde okul müdürleri kendi okullarındaki öğretmenlerinin ifadesini alırken, bazı ilçelerde de müdürler farklı okullardaki öğretmenlerin ifadelerini alacak.

25 Kasım’da okula gelmeyen öğretmenlerden bu konuda evrakları varsa bunu da bildirmeleri istendi. Böylece o gün doktor raporu alanlar soruşturma kapsamına alınmayacak.

AÇIKLAMA İSTENDİ

İstanbul’da raporlu ve raporsuz 15 bine yakın öğretmenin eyleme katıldığı belirtildi. Okul müdürlerinin uyarı, kınama ve maaş kesme cezası teklifi sunma yetkileri bulunuyor.

Eski Eğitim-Sen Genel Başkanı Alaaddin Dinçer, maaş kesme cezası verilmesi durumunda dava açacaklarını belirterek, “Uyarı ve kınama cezaları için dava açılmadığından büyük ihtimalle bu cezaların verilmesini bekliyoruz” dedi. Öğretmenlere gönderilen ifade tutanağında, “25.12.2009 tarihinde mazeretsiz olarak göreve gelmeme nedenleriniz hakkında bildiklerinizi 7 gün içinde bizzat yazarak açıklamanızı, varsa belgelerinizi eklemenizi rica ederiz” deniliyor. İmza kısmında ise okul müdürlerinin isimleri bulunuyor.