|
Picasa Slayt ve Fotoğraf Programı
KİTABIN ADI
|
BİR
DEVRİN ROMANI |
KİTABIN YAZARI
|
HALİDE NUSRET ZORLUTUNA |
YAYIN EVİ VE ADRESİ
|
HALK
YAYINLARI – ANKARA |
BASIM YILI
|
1978 |
1.
KİTABIN
KONUSU :
Kitapta
Halide Edip Zorlutuna hayatının ilk 30 – 35 yılının
anılarını aktarmıştır. Alt başlıklar halinde sade anlaşılır
bir dille başından geçenleri hikayeleştirerek anlatmıştır.
Kimi yerlerde okuyucuya hitap vardır.
2.
KİTABIN ÖZETİ :
Anılarını
annesinden aldığı ilk arapça dersle (Arapça) başlar.Annesi
Ayşe Nazlı Hanım biricik çocuğu üzerine titreyen otoriter
kültürlü ve geleneklerine bağlı bir ev kadınıdır.Eşi
Avnullah Bey Sinop zindanlarında müebbet kürek mahkumudur. O
sırada aile reisi Hacı Hüseyin Hüsnü Bey’dir.
Dedesi
bir süre sonra vefat eder. Daha sonra babası sürgünden döner
ve bir halk kahramanı olarak (Kahraman - ı Hürriyet)
karşılanır. Geldikten sonra Fedakaran’ı Millet Cemiyeti
adında siyasibir fırka kurar. Bu muhalefet partisi İttihak
ve Terakki Cemiyeti’ nin hiçişine gelmez ve babasına
iftiralar atılmaya başlanarak suçlanır. Sadrazzam ona bir
memuriyet teklif ederek siyaseti bırakmasını sağlamaya
çalışmıştır. Annesinin ve Hüseyin Hilmi Paşa’ nın
ısrarlarıyla babası Kerkük mutasarraflığına atanır.
Kerkük yolunda iftiralar ve kışkırtmalar sonucu linç
tehlikesiyle karşı karşıya kalmıştır. Babası Kerkük’ deki
memuriyetinde çok başarılı olur ve şehre refah ve huzur
havası gelir. Ayrıca burada bir çocukları dünyaya gelir ve
kısa süre sonra ölür. Avnullah Bey bir eşkiya reisi ile
karşı karşıya gelip üzerine jandarma kuvvetlerini
göndermiştir. Çatışmada bir er şehit olunca Avnullah Bey
görevden azl edilmiştir. Uzun bir yolculuktan sonra
İstanbul’ a gelirler. Halide Nusret’ in İstanbul’da küçük
yaştan beri süren edebiyat tutkusu üst düzeye
ulaşmıştır.Eren köy Lisesi’ nde tahsiline başlar.yazar
deslerinde çok başarılıdır.Busırada Çanakkale Savaşı ceyeran
etmektedir. Bu savaş zorlukları arasında babası kırkdokuz
yaşında vefat etmiştir.
Birderginin açtığı edebi bir yarışmada yazdığı bir nesirle
birinci gelir ve yazma tutkusu dahada artar. Arkadaşları
arasında Şaire diye ün yapar.
Mondros mütarekesiyle düşmanları yurdun işgalini acıklı bir
dille ifade eder.
Okul
bitince öğretmenlik yapmaya başlar ve Aşık olduğu mesleğini
otuz beş yıl icra eder.Zamane şairlerinden Şukufe Nihal ile
sıkı bir dostluk kurar. Edebi konularda fikir alış verişi
yaparlar.Bundan sonra Onunla evlenmek isteyen erkeklerden
behsetmiştir. Yunanlıların İzmir’ e çıkmasıyla Türk halkının
ümitsizliğini ve azınlıkların ahlaksızlıklarını anlatır.
Burada çeşitli dergilere şiirler ve piyesler
yazmaktadır.Şairlerden oluşan bir arkadaş grubu vardır.
Çeşitli Zamanlarda toplanarak edebi konularda ve milletin
geleceği hakkında konuşurlar. Vala Nusrettin derin bir dostu
olur. Yakup Kadri Bey’ le Rıza Tefik
Orhan Seyfi Orhon ve
Ahmet Haşimle’ le tanışır ve
yazışır. Arkadaşlarından bazıları (
Yusuf Ziya Ortaç, Vala
Nusrettin, Faruk Nazif
) Anadolu’ daki direniş hareketlerine çağırırlar fakat
ailesini yalnız bırakamadığı için onlarla gitmez. 6
Ekim 1923 de Türk askeri Refet Paşa komutasında İstanbul’a
girer ve vatan kurtulmuştur.
İkinci Bölüm
İkinci Bölümde meslek hayatındaki anılarından bahsediyor.
Ankara’ da öğretmenlik görevi istiyor ve Edirne Kız
Öğretmen
Okulu’ na tyini
çıkıyor. Orada çok iyi karşılanıyor ve diğer öğretmen ve
öğrencileriyle sevgiye dayalı bir dostluk kuruyor.
Öğrencilerinin erdemlerinden bahsederek memnuniyetini dile
getiriyor.Edirne hayatı verimli ve zevkli
geçiyor.Arkadaşlarıyla mektuplaşmaya devam ediyor. Reşat
Nuri ile edebi konularda mektuplaşıyorlar. Bir ara amcasının
hastalığı yüzünden İzmir’e gidiyorlar. İzmirde amcasının
oğlu Necati’ yle evliliğin eşiğinden dönüyorlar. Edirne’ ye
döndükten sonra mesleki incelemelerde bulunmak üzere yirmi
beş kişilik bir heyetle Bulgaristan’ a gidiyor. Edirne’ ye
döndükten sonra yakın bir genç dostu olan Salih’ in abisi
Aziz’ le evlenir. Eşi Aziz Bey bir süvari zabitidir.Kendisi
mesut bir yaşam sürdürmüştür.evlendikten sonra birlikte
tayinlerini isteyerek İstanbul’ a dönüyorlar. İstanbul Kız
Meslek Lisesi’ nde görevine devam ediyor. Hatıralarını 1929
yılında kesiyor.
1930
yılından sonra kocasının tayin edildiği yere birlikte gider.
Kırklareli, Karaman, Kars, Urfa, Maraş, Sarıkamış gibi.
Kitabın sonunda yeni neslin anılarından ders
çıkartılmasından ve gelecek için çok çalışmasını istiyor.
3.
KİTABIN
ANAFİKRİ :
Zorluklara karşı göğüs germeyi ve direnç göstermemizi
yılmamayı fikir olarak çıkartabiliriz.
4.
KİTAPTAKİ
OLAYLARIN VE ŞAHISLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ
:
-
Ayşe
Nazlı Hanım (Annesi) : Otoriter kültürlü ve geleneklerine
bağlı biricik çocuğu üzerine titreyen bir ev kadınıdır.
-
Hacı
Hüseyin Hüsnü Bey (Dedesi) : Namuslu, dürüst, işgüzar
birisidir.
-
Avnullah
Bey (Babası) : Avnullah Bey’ de babsı gibidir.
-
Aziz
(Eşi) : Vatanı için her zaman ölmeye hazır şerefli bir
süvari zabitidir.
5.
KİTAP
HAKKINDAKİ ŞAHSİ GÖRÜŞLER
:
Herkesin okumasını istediğim bir kitap olaylar gerçekleştiği
için ilgi çekici ve sürükleyici bir kitap.
6.
KİTABIN YAZARI HAKKINDA KISA BİLGİ :
Halide
Nusret 1901 de İstanbul’ da doğdu. İstanbul Üniversitesi
Edebiyat Fakültesi tarih bölümünündeki öğrenimini yarıda
bırakarak öğretmen oldu. 1924 yılında Edirne’ de başladığı
edebiyat öğretmenliğini çeşitli yerlerde sürdürdü. 1957 de
Ankara Kız Teknik Öğretmen Okulun’ daki görevinden emekliye
ayrıldı.
Zorlutuna, Milli Edebiyat
akımı içinde değerlendirilen şiirlerinde geleneksel ölçü
anlayışına bağlı kaldı. Şiir, öykü ve düz yazı çalışmalarını
önce Milli Mecmua’ da, daha sonra Aydabir, Çınaraltı, Hisar,
Türk kadınları vb.
Dergilerde yayımladı. 10 Haziran 1984 de İstanbul’ da
öldü.
Öykü ve Romanları
Şiirleri
-
Küller (1921)
- Geceden Taşan Dertler (1930)
-
Sisli Geceler (1922) -
Yayla Türküsü (1943)
-
Beyaz Selvi (1945) -
Yurdun Dört Bucağı(1950)
-
Büyük Anne (1971) -
Ellerim Bomboş (1967)
-
Aydınlık Kapı (1974) |