11. SINIF TÜRK
EDEBİYATI DERSİ 1. DÖNEM 1. YAZILI SORULARI
Vücüdun kim hamir-i mayesi hak-i vatandandır
Ne
gam rah-ı vatanda çak olursa cevr ü mihnetten
Hakir
olduysa millet şanına noksan gelir sanma
Yere
düşmekle cevher sakıt olmaz kadr ü kıymetten
1-Yukarıdaki beyitlerde Tanzimat şiiriyle ilgili iki
özellik belirleyiniz.
2-Şair,
vatan yolunda ölmekten niçin çekinmiyor?
3-Divan edb kasidesi ile Tanzimat edb kasidesini
karşılaştırarak benzerliklerden ikisini yazınız.
“Mademki bir toplumda yaşayan halk,bunca yasal görevle
yükümlüdür,elbette sözle ve kalemle kendi vatanının
çıkarları üzerine düşüncelerini bildirmeyi kazanılmış
genel haklarından sayar.Eğer bu iddiayı doğrulayacak bir
belge aranılacak olsa,bilgi gücüyle kafaları açılmış olan
uygar milletlerin yalnız politika gazetelerini göstermek
yeter.”Mukaddime-şinasi
4-Şinasi,hangi gazeteleri, hangi iddiasına kanıt olarak
gösteriyor?
5-Şinasi’nin
“ilk”lerinden dördünü yazınız.
“…ihtiyar
kadın meseleyi halledebilmek için ciddiyetten uzaklaşarak
ve büsbütün şaka tarzına dökerek,ağzından ziyade
gözleriyle gülerek.”kandil gecesi bir kuşu azad edeceğim.
Hanım
,kendisine has soğuk bir tavırla.”ben halayığımı kimseye
satmam,yolundaki reddi ihtiyar kadına dokunarak.
“Kızım ben de zulümden kaçarak bana sığınmış bir çocuğu
kimseye vermem deyince Mustafa Efendi söze atılarak
”Eviniz hırsız yatağı mı”diye sordu.İhtiyar kadın sustu.
“Esirim değil mi?Öldürürüm de yine satmam der demez
ihtiyar ayağa kalktı.”Sergüzeşt
6-Yukarıdaki
parçadan Tanzimat edebiyatı roman ve öyküsü ile ilgili iki
özellik belirleyiniz
[
Bahçekapı'da, Hacı Bekir'in şekerci dükkânı karşısındaki
hanın üst katındayız. Burada üç oda var. Bunlardan birinde
yazarlar çalışıyor.
Gazetenin sahibi Agâh Efendi, Şinasi, bir iki kişi
daha... Bir başka odaya gazetenin basıldığı basit el
tezgâhı yerleştirilmiş. Üçüncü odada mürettipler yazı
dizip sayfa bağlıyor:
Hepsi yaşlı, "en genci altmışlık" zatlar... Asıl görevleri
cami hatipliği, imamlık, medrese hocalığı. Kimisi devlet
matbaası Matbaa-i Amire'den getirtilmiş, kimisi üç beş
kuruş kazanabilmek için dizgiciliği öğreniyor. Dizgi
harflerinin bulunduğu "hurufat kasalarısın önündeki
"kürsü" denilen, minderli, çevresi yastıklarla donatılmış
sedire oturmuşlar, harfleri birer birer önlerindeki
kasalardan alıp ellerindeki "kumpas"a yerleştiriyorlar.
Aradıklarını bulamayınca da yanlarındaki, az ötelerindeki
arkadaşlarından istiyorlar:
"- Hasan Efendi, bir mim başı ver!"]
7-Yukarıdaki metinde dönemin anlayışını yansıtan ifadeleri
bulup yazınız.
“Bahar gelir çiçek olur açılır
Zaman zaman yağmur olur saçılır
Ehl-i
aşka mey görünür içilir
Ne
sen var ne ben var bir tane Gaffar
8-Dörtlüğün biçimsel
özelliklerini(biçim,birim,uyak,şema,ölçü)tanıtınız.
9-Aşağıdaki cümlelerin karşısına yargılar doğru ise(D)
yanlışsa(y)koyunuz.
a-“Belde”,A.H.Tarhan’ın yazdığı ilk pastoral şiir
örneğidir.
b-Namık
Kemal,Batı şiirini tanıtmak amacıyla Fransız
şairlerinden şiirler çevirmiştir.
c-Defter-i Amal,
Ziya Paşa’nın yazdığı ve
dönemin sadrazamı Ali Paşa’yı eleştirdiği yapıtıdır.
d-Tanzimat edebiyatı birinci döneminde Türk şiiri içerik
ve biçim yönünden değişime uğrar.
e-Şinasi’nin,
atasözlerini derlediği yapıtı Durub-ı Emsal-i
Osmaniye’dir.
10-Aşağıdaki boşluklara uygun sözcükleri yazınız.
a-Tanzimat Edebiyatı 2.
döneminde ----------------------dolayı sanatçılar bireyci
bir anlayıştadır.
b-Geothe,Voltaire,Puşkin------------------------------akımında
yapıt verir.
c-A.H.Tarhan’ın karısının
ölümü üzerine yazdığı mersiyenin adı----------------------
d-Sergüzeşt romanının
teması-----------dır.Arka planda
ise---------------------------------------işlenir.
e-Şinasi,A.Vefik
Paşa
edebiyatımızda-------------------------------akımının
temsilcisi sayılır.
Hülya ÇAKAR
Edebiyat
Öğretmeni